Preventie- en Integriteitsbeleid

De Aikido Stichting Arnhem Jiki Shin Kan (verder: ASA) wil iedereen de mogelijkheid bieden te genieten van sport. Wij vinden het belangrijk dat eenieder met plezier kan meedoen binnen de club. Daarom doen wij er alles aan om een veilig en sportief sportklimaat te waarborgen voor jeugd, sporters, ouders, vrijwilligers, trainers en iedereen die betrokken is bij onze stichting.

Een contactsport als Aikido biedt vele uitdagingen, waaronder het omgaan met grenzen in fysiek contact. Aikido is gericht op het fysiek omgaan met de ander, met als doel weerbaarheid tegen aanvallen te ontwikkelen. Tijdens de uitoefening van deze krijgskunst loopt men tegen obstakels aan, zowel in zichzelf als in contact met de ander. Grenzen in het contact tussen beoefenaars bevinden zich in een ‘grijs gebied’. Wat de een ervaart als ‘normaal’, ervaart een ander misschien als (seksueel) intimiderend.

De ASA handhaaft dan ook een strikte dojo-etiquette tijdens de trainingen, en laat leerlingen bij inschrijving verklaren dat zij zich aan deze regels zullen houden. De basis van deze etiquette is het hebben van respect voor zichzelf en de ander. Vanuit deze basis kunnen enkele (ogenschijnlijk) vanzelfsprekende omgangsregels worden vastgesteld. ASA stelt de hieronder opgesomde omgangsregels vast voor aikidoka, ouders, vrijwilligers, docenten, en eenieder die op enige wijze bij de club betrokken is. Met de toepassing van deze omgangsregels hopen wij grensoverschrijdend gedrag te voorkomen.

Protocol voor omgang en gedrag

Omgangregels:

• Ik accepteer en respecteer de ander zoals hij/zij is en discrimineer niet. Iedereen telt mee binnen de club.
• Ik houd rekening met de grenzen die de ander aangeeft.
• Ik val de ander niet onnodig lastig.
• Ik berokken de ander niet opzettelijk schade.
• Ik maak op geen enkele wijze misbruik van mijn machtspositie.
• Ik scheld en vloek niet en maak geen gemene grappen of opmerkingen over anderen.
• Ik negeer de ander niet.
• Ik doe niet mee aan pesten, uitlachen of roddelen.
• Ik vecht niet, ik gebruik geen geweld, ik bedreig de ander niet.
• Ik kom niet ongewenst te dichtbij, en raak de ander niet tegen zijn of haar wil aan.
• Ik geef de ander geen ongewenste of ongepaste seksueel getinte aandacht.
• Ik stel geen ongepaste vragen, en maak geen ongewenste/ongepaste opmerkingen over iemands persoonlijk leven of uiterlijk.
• Als iemand mij hindert of lastigvalt, dan vraag ik hem/haar hiermee te stoppen. Als dat niet helpt, vraag ik een ander om hulp.
• Ik help anderen om zich ook aan deze afspraken te houden, en spreek degene die zich daar niet aan houdt aan. Indien nodig meld ik ongewenst/ongepast gedrag bij de docent/het bestuur/de vertrouwenscontactpersoon.

Bij de uitoefening van aikido is de docent een belangrijke factor; door zijn/haar rol heeft een docent of bestuurslid een bepaalde mate van macht. Deze machtspositie maakt dat nadere gedragsregels gewenst zijn. Het NOC*NSF heeft onderstaande gedragsregels opgesteld voor trainer/vrijwilliger/bestuurslid (in de tekst zal gemakshalve over ‘docenten’ gesproken worden; dit doet echter niets af aan de reikwijdte van de gedragsregels binnen onze club).

Gedragsregels:

De docent/vrijwilliger/het bestuurslid:

• zorgt voor een veilige omgeving. Hij/zij schept een omgeving en sfeer waarin sociale veiligheid gewaarborgd is, en ook zo wordt ervaren.
• kent en handelt naar de regels en richtlijnen van de club en bond. En stelt ook de ander in staat meer te weten te komen over deze regels en richtlijnen.
• is zorgvuldig en oprecht bij het vermelden van ervaring en functies.
• overlegt een geldige verklaring omtrent gedrag (VOG).
• is zich bewust van machtsongelijkheid en (soms ook) afhankelijkheid, en misbruikt zijn/haar positie niet.
• onthoudt zich van elke vorm van (machts)misbruik, emotioneel misbruik, fysiek grensoverschrijdend gedrag, waaronder seksueel getinte opmerkingen, aanrakingen en/of seksueel misbruik.
• heeft een meldplicht m.b.t seksuele intimidatie en misbruik.
• respecteert het privéleven van de sporter. Dringt niet verder binnen in het privéleven van sporters dan noodzakelijk. Gaat met respect om met de ander en met de ruimtes waarin men zich bevindt, zoals dojo, kleedkamers en douches.
• tast niemand in zijn waarde aan. Onthoudt zich van discriminerende, kleinerende of intimiderende opmerkingen en gedrag. Maakt geen onderscheid naar godsdienst, levensovertuiging, levensstijl, politieke gezindheid, ras, geslacht, seksuele gerichtheid, culturele achtergrond, leeftijd of andere kenmerken.
• sluit niemand buiten en is tolerant.
• gedraagt zich respectvol.
• neemt geen gunsten, geschenken, diensten of vergoedingen aan om iets te doen of na te laten dat in strijd is met de integriteit van de sport. Krijgt hij/zij iets aangeboden, dan meldt hij/zij dit direct aan het bestuur.
• is waakzaam en alert op signalen, en aarzelt niet om die door te geven aan het bestuur of de vertrouwenspersoon.
• drinkt tijdens het uitvoeren van zijn/haar functie geen alcohol, en gebruikt geen drugs. Aanvullend geldt dat de docent in nabijheid/in zicht van jeugdleden niet rookt.

Uiteraard gelden deze omgangs- en gedragsregels tijdens de les, en daarbuiten. Toch is het goed te realiseren, dat de docent leerlingen regelmatig zal uitdagen grenzen op te zoeken. Beoefen je aikido, dan word je vaak gevraagd uit de eigen comfortzone te stappen. Dit is inherent aan het beoefenen van deze krijgskunst, en eenieder zal dit in zijn/haar aikidocarrière meemaken. Wanneer een docent jou motiveert en uitdaagt, levert dat dus niet per definitie een schending van bovenstaande regels op. Respect en veiligheid zijn hier de sleutelwoorden (zoals ook vastgelegd in de gedragsregels voor docenten).

Als je er niet uitkomt…

Vertrouwenscontactpersoon

In geval sprake is van grensoverschrijdend gedrag, heeft het uiteraard altijd de voorkeur wanneer betrokkenen dit samen kunnen bespreken. Gezien de materie is dit niet altijd een optie, of voelt het niet als een optie. In dat geval kan men zich richten tot de vertrouwenscontactpersoon. De vertrouwenscontactpersoon is een aanspreekpunt voor klachten over grensoverschrijdend gedrag, seksuele intimidatie, discriminatie en ontoelaatbaar gedrag. Hij/zij heeft echter uitsluitend een ondersteunende functie, en zal de klacht niet inhoudelijk behandelen. Indien gewenst door alle partijen kan de vertrouwenscontactpersoon wel fungeren als bemiddelaar. Klik hier voor meer informatie over de huidige vertrouwenscontactpersonen bij de ASA.

Kom je er echt niet uit, of wil je een vertrouwenscontactpersoon van buiten ASA, dan kun je contact opnemen met de vertrouwenspersoon van de Aikido Bond Nederland. Contact opnemen kan via www.aikidonederland.nl/meldpunt.

Het kan voorkomen dat je contact wilt met iemand van buiten de aikido-wereld. Gelukkig heeft het NOC*NSF ook daarin voorzien. Het NOC*NSF heeft in overleg met de sportbonden het Centrum Veilige Sport Nederland opgericht. Voor contact met dit centrum, klik hier…

Vervolg

De ASA is lid van de Aikido Federatie Nederland (AFN),  die weer een sectie is van de Aikido Bond Nederland (ABN). Daarmee is ook het klachten- en tuchtrecht van de ABN van toepassing op de ASA. Komen betrokkenen er onderling (of na tussenkomst van de vertrouwenspersonen) niet uit, dan wordt via de ABN het Instituut Sportrechtspraak (ISR) ingeschakeld. Het ISR geeft invulling aan het tuchtrecht voor een groot aantal aangesloten sportorganisaties, waaronder de ABN. De voorzitter van Aikido Nederland zal het ISR-onderzoek laten uitvoeren, en meldingen van vermoedelijke overtredingen laten beoordelen. Tucht- en arbitragecommissies van het ISR beoordelen op objectieve en onafhankelijke wijze de aangiften en geschillen die aan hen worden voorgelegd.